DISCLAIMER

 1.⁠ ⁠Mizo ten dan leh hrai chungchanga  an lo bengvar nan leh thudik rintlak an hriat theih nan he website hi siam a ni a. 

2.⁠ ⁠Mizo ten Court rorelna kan hriat fiah leh hriat chian tawk loh avangin harsatna kan tawk thin a. Court rorelna leh dan te hi English a ziak a nih avangin mi nawlpui te tan hriat thiam a har thin a. English a in ziak te chhiar tur tam tak national news a a awm laiin mahni tawng ngeia kan lo hriat ve nan thuthar ber berte tarlan a ni ang. 

3.⁠ ⁠Mizo mipui ten kan hriatthiam tlan theih dan tur berin Supreme Court, High Court leh District Court te mipuite hriat tura pawimawhte a  rang thei a i chhiar theih tura lo chhawp chhuah  hi kan tum a ni. 

(The Bar Council of India does not permit advertisement or solicitation by advocates in any form or manner. By accessing this website, www.jclalnunsanga.in, you acknowledge and confirm that you are seeking information relating to JC Lalnunsanga, Advocate & Legal Consultant  of your own accord) 

Exit

Supreme Court

Supreme Court Chuan Paternity Leave Chungchanga Dan Siam Turin Sorkar Laipui A Hrilh

Supreme Court Chuan Paternity Leave Chungchanga Dan Siam Turin Sorkar Laipui A Hrilh

  • 25/03/2026
  • Admin

Supreme Court chuan nau hrin laia pate chawlh (paternity leave) hi mipuite tana hamțhatna (social security benefit) pakhatah pawm a nih theih nan sorkar laipui chu dan siam tura ngaihtuah turin a hriattir a. Court chuan naupang hmasawnna kawngah pate hi an pawimawh hle a, mahse dinhmun pawimawh tak hi ngaihsak lohin a awm fo țhin tih a sawi.Justice JB Pardiwala leh Justice R Mahadevan-te chuan fa enkawl chu nute mawhphurhna chauhva ngaih a nih laiin, pate chu ngaihpawimawh an ni ve ngai lo tih an tarlang a. Hei hi thil dik lo leh rualkhai lo tak, mahse kan hriat miah lova kan lo kalpui reng tawh thil a ni tih an sawi bawk.He thil hi nau hrin laia nute chawlh (maternity leave) chungchang an ngaihtuahna atanga lo chhuak a ni a. Court chuan, hna avanga naupang seilen tirh laia pate an awm loh hian, fa leh pa inkar inhmangaihna leh nu leh pa inkara fa enkawl dunna a tichhia tih a sawi bawk. Fa enkawl chu nu emaw pa emaw chauh kuta awm tur a ni lova, tangrual taka enkawl dun tur a ni. Pa a awm loh hian naupang chauh ni lovin, nute pawh chu tanpuitu leh thlawptu nei lovin nasa takin an rilru leh taksa a chau thin a ni.Sorkar hnathawkte'n tlem a zawng 'paternity leave' an lo neih tawh ang deuh hian, sorkar chuan mipuite tana hman tur dan thar a siam thei a ni tih Court chuan a sawi a. Pate chawlh pek hian an kawppuite tanpui leh fa enkawlnaah nasa takin a pui dawn tih a sawi bawk. Hei hian chhungkaw inkara harsatna leh hmanlai rilru put hmang thlakna kawngah nasa takin kawng a hawng dawn a ni(www.jclalnunsanga.in)

Supreme Court Chuan State leh UT Tinte Hnenah An State Chhunga Tan In Chanchin Kimchang Data Thar Ber Pe Turin A Hriattir

Supreme Court Chuan State leh UT Tinte Hnenah An State Chhunga Tan In Chanchin Kimchang Data Thar Ber Pe Turin A Hriattir

  • 24/03/2026
  • Admin

Ni 17, March 2026 khan Supreme Court chuan State leh Union Territory zawng zawngte chu an State chhunga tan in dinhmun, a bik takin tan in tawt lutuk te chanchin kimchang data pe turin a hriattir a. Justice Vikram Nath leh Justice Sandeep Mehta-te bench chuan tan in tawt lutuk chungchanga PIL thehluh sawihonaah he thupek hi an chhuah a ni. Court chuan  State tin te tan in dinhmun data thar ber an neih loh avangin affidavit hmanga hriattirna pe turin an ti a ni.Court chuan State leh UT-te chu heng a hnuaia tarlan te hi chiang zawka report thehlut turin a ti a. Hetah hian tan in tinte len zawng, March 1, 2026 thlenga mi tang awm zat (trial nei mek te leh thiam loh chang tawhte), leh tan in tina an tawt dan te ziah lan tur a ni a. Tan in tawt lutuk tihziawm nana hmalakna awm tawhte leh hmalak tum dante pawh an tarlang tur a ni a, chutah chuan Court thupek hmasate leh Suhas Chakma v. Union of India & Ors. thutlukna anga hmalakna neih tur  a ni ang.Chutih rualin, Court chuan hmeichhe tan in a hmeichhe tangte leh an fate tana hmanraw awmte, zirna leh hriselna chungchang te chipchiar taka tarlan a phut a. Tan in lama hnathawktu zat, hmun awl awm leh hnawh khah nana hmalak dante pawh tarlan tel tur a ni. Affidavit-te hi May 18, 2026 aia tlai loah thehluh tur a ni a, he thubuai hi May 26-ah ngaihtuah leh a ni ang(www.jclalnunsanga.in)(He thubuai Re-Inhuman Conditions In 1382 Prisons v. Director General of Prisons and Correctional Services and Ors., W.P.(C) No. 406/2013 ah hian Amicus Curiae Sr. Adv. Gaurav Aggarwal a ding a, respondents te tan Attorney General R Venkataramani, ASG Aishwarya Bhati leh ukil dang 175 te an ding)

Supreme Court Chuan Police Social Media-a Accused Thlalak Post Chungchanga Dan Siam Thuah State Tinte Dan Siam Nghak Turin An Ti

Supreme Court Chuan Police Social Media-a Accused Thlalak Post Chungchanga Dan Siam Thuah State Tinte Dan Siam Nghak Turin An Ti

  • 24/03/2026
  • Admin

Ni 20, March 2026 khan Supreme Court chuan thiam loh la chantir loh, thil tisuala puhte thlalak social media-a police-te’n an dah thin titawp tura dan siam dilna thubuai chu a titawp. Court chuan tun hnai khan, police-te tan media briefing chungchanga kaihhruaina (guidelines) siam turin State-tinte chu thupek an pek tawh thu an sawi a. Heng kaihhruaina hian social media-a thlalak tarlante pawh a huam tel thei tih a tarlang a. Court chuan dilna thehluttu chu lo nghak hrih turin a hrilh a, Senior Advocate Gopal Sankaranarayanan chuan an dilna chu a hnukkir ta a ni. He thubuai hi Chief Justice Surya Kant, Justice Joymalya Bagchi, leh Justice Vipul Pancholi-te bench-in an ngaihtuah a ni.Thubuai ngaihtuah lai hian, police-te’n thil tisualtua puhte chu mualphothlak taka an thlalak hrang hrang-kutkawl hrentir chung emaw, an hruai lai te, hruia thlun lai te, leh thingthit tir lai leh hetiang ang thlalak dang an tarlang thin chu ngaihtuah ngai an tih thu an sawi a. Hetiang hian mi mal zahawmna a tihmelhem bakah, mipui rilruah ngaihdan lo siam lawk a, tan lam neih tirna a siam a, “media trials”(media hmanga thutlukna siam lawk) a thlen thin thu an sawi a ni. Court chuan police te chuan tan lam, a tuartu-victim emaw thil tisualtua puh-accused emaw, tumah an neih a thiang lova, ngaihtuahna dik tak hmanga thubuai chhuina an neih a ngaih thu an sawi.Court chuan khuahkhirhna tel lova digital content  rawn pung zel chungchang pawh an sawiho a. Solicitor General Tushar Mehta chuan online platform thenkhat chu invau nan hman an nih thin thu a sawi. Chief Justice chuan hetiang thiltih hi "digital arrest" ang mai a ni a, mahse dan anga hremna tling (legal offence) a la nih loh thu a tarlang a ni.Court chuan a diltu chu a dilna hnuhkir a phal sak a, mahse nakin zela zau zawka petition thehlut leh thei turin zalenna (liberty) a pe bawk a ni(www.jclalnunsanga.in) (He thubuai hi Hemendra Patel vs. Union of India & Ors.| W.P.(C) No. 311/2026 a ni)

Christian Sakhuaa Inlette Chu Scheduled Caste An Nihna A Bo Tawh, Hinduism, Sikhism leh Buddhism Sakhua Te Chauh Scheduled Caste Ni Thei

Christian Sakhuaa Inlette Chu Scheduled Caste An Nihna A Bo Tawh, Hinduism, Sikhism leh Buddhism Sakhua Te Chauh Scheduled Caste Ni Thei

  • 24/03/2026
  • Admin

Supreme Court chuan Hinduism, Sikhism, emaw Buddhism sakhaw zawm te chauh, Scheduled Castes (SC) an nih theih thu an sawi. Justice PK Mishra leh Justice NV Anjaria te bench chuan he thubuai hi ngaihtuahin, mi tupawh heng sakhua ni lo, Christian sakhuaah emaw a inleh chuan Scheduled Caste(SC) nihna a hlauh theih thu an sawi a. Hemi avang hian sakhaw dang(Hindu, Sikh, Buddhist sakhua ni lo) a inlet te chu the Scheduled Castes and Scheduled Tribes(Prevention of Atrocities) Act hnuaiah a awm ve theih loh thu an sawi. He thubuai hi pastor pakhat, Chinthada Anand thehluh atanga lo awm a ni a. Ani hian a caste avanga tihreawmna leh thliarhranna a dawn thu sawiin, the Scheduled Castes and Scheduled Tribes (Prevention of Atrocities) Act hnuaiah thubuai a thehlut ta a ni. A thubuai thehluh atanga a  landanin, police-te chuan FIR chu an register a. Nimhsela, he thubuaia thil tisualtua puh hian Andhra Pradesh High Court-ah he FIR hi a khinglet ta a ni.High Court chuan FIR chu a thiah sakin, pastor Anand-a chu Christian-a a inleh tawh avangin a SC nihna a bo tawh thu an sawi a. SC certificate lo nei pawh ni se, sakhaw danga a inleh hnu chuan a certificate chu a nun tawh loh thu an sawi a ni.  Pastor Anand-a chuan High Court thutlukna hi  Supreme Court-ah appeal a. Supreme Court chuan High Court thutlukna chu pawmpuiin, Christian sakhuaa an inleh hnu chuan SC nihna chu an nei tawh loh thu leh the Scheduled Castes and Scheduled Tribes (Prevention of Atrocities) Act in a huam theih loh thu an sawi bawk.Supreme Court chuan Clause 3 of the Constitution (Scheduled Castes) Order, 1950-ah chuan Hinduism, Sikhism, emaw Buddhism sakhua te chauh hi Scheduled Castes an nih thu an tarlang a, Christian sakhuaa inlehna chuan Scheduled Caste nihna a tihbo thu an sawi.Supreme Court chuan sakhaw thlak hnu-a Scheduled Caste (SC) nihna chungchangah kaihhruaina mumal tak a siam a. Presidential Order-in a tarlan loh sakhuaa inlehna (conversion) chuan SC nihna a hloh pumhlum tir vek a, chutiang mite chuan SC nihna hmanga hamṭhatna leh venhimna an dil thei tawh lo tih a thutluknaah a tarlang a ni.Hemi bakah hian, sakhaw hlui zawm leh (reconversion) chungchangah court chuan tehna khauh tak a siam a; sakhaw hluiah khan an lêt leh ngei tih fiahna leh an khawtlang/khua leh tui (community)-in an pawm leh ngei tih fiahna a awm tur a ni tih a sawifiah bawk.Bench chuan,”Kristian sakhua hian a thurin bulpui aṭang rengin ‘caste’ (hnam inthliarna) hi a pawm lova, a keng tel bawk hek lo. Kristian-te lehkhabu thianghlim, Thuthlung Thar-ah chuan: ‘Juda mi emaw, Grik mi emaw an awm lo va, bawih emaw, bawih lo emaw an awm lo va, mipa emaw, hmeichhia emaw pawh an awm hek lo; Krista Isuaah chuan in vaiin pumkhat in ni si a,’ tiin a tarlang a. India rama Kristianna hi pawl (denominations) hrang hrangah a inṭhen a: Roman Catholic (Latin Church inkhawm dan leh thurin zui tute), Protestant pawl hrang hrang (Church of South India, Baptist, Lutheran, leh Pentecostal-te telin), leh hmânlai Syrian Christian khawtlangte an ni. Chutianga pawl hrang hrang lo awmte chu an thurin hrilhfiah dan te, an inkhawm dan leh biak dan (liturgical practice) te, leh kohhran inrelbawl dan (ecclesiastical governance) inan loh vang chauh a ni a. Chungte chu ‘caste’ anga inthliarhranna tarlangtu an ni lo,” tiin an sawi a ni.Pastor Anand-a ukil chuan Kristian sakhua a zawm tak avang maiin SC/ST Act hnuaia dikna a neih te a bo phah vek anga High Court-in a ngai kha thil tihsual lian tak a ni a. Hnam (caste) tih hi pianpui thil a ni a, sakhua thlak vanga bo mai thei a ni lo; sakhaw thlakna hian hnam khat nihna (social identity) leh hmanlai ațanga hnam hnuaihnung zawkte’n harsatna an lo tawh tawh thinte kha a nawt bo vek thei lo a ni tih a sawi bawk.Nimahsela, Justice Prashant Kumar Mishra leh Justice Manmohan-te chuan heti hian an sawi a:“…appellant (thubuai neitu) hi a pian tirhin Scheduled Caste hnuaia Madiga community-ah a piang ngei tih hi hnial rual a ni lo va. Chumi hnuah Kristian sakhua a zawm leh tih pawh hi rinhlelh rual a ni hek lo. A sakhua a thlak hnu pawha a pianna avanga Scheduled Caste nihna a la vawng nung reng anga a insawina hi chu pawm theih a ni lo. A chunga kan tarlan tawh anga thil kalhmang thlir hian, mi tu pawh Scheduled Caste anga pawm a nih dawn chuan, Hindu sakhua emaw, Constitution (Scheduled Castes) Order, 1950-in a tarlan sakhua emaw a vuan tur a ni tih hi thil chiang a ni a. Appellant-in Kristian sakhua a zawm rual khan, Madiga community a nihna avanga caste status a lo hman tawh thin kha dan mithmuhah chuan a bo nghal a ni.”(www.jclalnunsanga.in) (He thubuai Chinthada Anand v. State Of Andhra Pradesh And Others [Neutral Citation: 2026 INSC 283] ah hian thubuai thehluttu tan Shashibhushan P. Adgaonkar, AOR. leh a leh lam tan Sr. Adv. Dvss Somayajulu,Sr.Adv.NachiketaJoshi leh ukil dangte an ding)Top of FormBottom of Form

Sheena Bora Tualthahna: Thla 9 Chhungin Thubuai Chingfel Turin Supreme Court-in Thupek A Chhuah

Sheena Bora Tualthahna: Thla 9 Chhungin Thubuai Chingfel Turin Supreme Court-in Thupek A Chhuah

  • 20/03/2026
  • Admin

Ni 16, March 2026 khan Supreme Court chuan Sheena Bora tualthahna thubuai chu thla kaw chhunga chingfel vek turin thupek a chhuah a. He thupek hi Mumbai CBI Court, Special Judge-in a hun chhung pawh sei a dil anga pek a ni. Justice M. M. Sundresh leh Justice N. K. Singh-te chuan he mi hnuah hian hun pawhsei dang a awm tawh loh tur thu an sawi. Chutih rualin, Indrani Mukerjea chu ram pawn lama zin a duh a nih chuan dilna thar thehlut leh turin phalna an pe bawk.He thubuai hi kum 2012-a Sheena Bora thahna chungchang a ni a, a nu Indrani, a pasal hlui Sanjeev Khanna, a pasal Peter Mukerjea, leh an lirthei khalhtu Shyamvar Rai-te nen an thah anga puh a ni. Kum 2015 khan Indrani hi man a ni a, Sheena leh Rahul Mukerjea-te inzawmna avanga mimal harsatna neia tualthahna hi nei anga puh a ni. He thubuai hian phiarrukna, mi rukbo, leh tualthahna thubuai rit tak tak a keng tel a ni.Kum 2021 khan Indrani-i bail dilna chu Bombay High Court-in a lo hnawlsak tawh a, mahse kum ruk aia rei lung ina a tan hnuin kum 2022 khan Supreme Court-in bail a pe leh a. A ukil chuan he thubuai kalpui dan chu a muan thu leh, thuhretu tam tak zinga tlem te chauh zawhfiah an nih thu a sawi a. Court pawhin thubuai kalpui a nih dan  chu a muang tih hriain, bail hi a pe ta a ni(www.jclalnunsanga.com)

Canara Bank-in USD 100,000 An Thawn Sual Avangin Zangnadawmna Pe Turin Supreme Court-in Hriattir

Canara Bank-in USD 100,000 An Thawn Sual Avangin Zangnadawmna Pe Turin Supreme Court-in Hriattir

  • 18/03/2026
  • Admin

Ni 17, March khan Supreme Court chuan bank-in customer te’n tih dan tur an sawi chu dik takin an zui tur a ni a ti. He thubuai-ah hian Canara Bank chuan an customer-in pawisa thawnna tura a sawi ni lo hmun dangah USD 100,000 an thawn avangin mawhphurhna an neih ngei thu Court chuan an sawi a. Supreme Court hian Madras High Court thutlukna chu pawmpuiin, Archean Industries Pvt Ltd hnenah bank-in zangnadawmna an pek a ngaih thu an sawi. Judge-te chuan bank-in ama thuin thutlukna a siam thei lo va, customer-in tih dan tur a hrilh chu a thlak danglam tur a ni lo tih an sawi a ni.He thubuai hi kum 1998-a sumdawnna thil, Dubai company ‘Goltens’ nena inkungkaihna atanga inṭan a ni a. Goltens hian lawng pakhat an siam a, mahse siam man pek an ni lo va. Archean Industries chuan a siamna man thekhat chu an tum tur thu leh, he ba ṭhenkhat hi 'freight charges' hmanga pek an remti a, Canara Bank chu Goltens hnenah pawisa thawn turin an hrilh a. Mahse, bank chuan pawisa chu United States-a lawng neitupa (ship owner) account-ah a thawn ta zawk a. Bank hian an tisual tih hrilh an nih hnuah pawh an siamtha duh lo va, chu chuan he thubuai hi a hring chhuak ta a ni.Bank hian phalna hranpa an mamawh avanga thawn lo an nih thu leh inremna dang ang a an tih thu an sawi a, nimahsela Court chuan an thusawi hi a hnawlsak a ni. Bank chuan customer hrilh ang chuan a ti tur a ni a, a nih loh pawhin hriatfiah loh a neih chuan a zawtfiah tur a ni tih a sawi a. Court chuan Archean-in 'corporate guarantee' a siam chu dan ang thlapa pawm tlak a ni tih a sawi a, chuvangin pawisa chu a pe ngei tur a ni a. Bank tihsual a nih ang ngeiin, Archean hian bank hnen atangin pawisa chu a laksak leh thei a ni(www.jclalnunsanga)